Kat miauwt bij het plassen: direct serieus nemen

Miauwen rond de kattenbak bewijst niet wat de oorzaak is, maar samen met afwijkend plasgedrag is het een serieus signaal.

Miauwen op de kattenbak betekent niet automatisch dat je kat pijn heeft. Sommige katten zijn van zichzelf behoorlijk spraakzaam. Wordt het miauwen plotseling anders of hoor je het tijdens het hurken, vlak ervoor of erna? Dan kan plassen ongemakkelijk of moeilijk zijn.

Let op het totaalplaatje. Je kat loopt misschien steeds terug naar de bak, blijft lang zitten, likt veel rond de geslachtsdelen of zoekt ineens een andere plek om te plassen. Ook buiten de bak plassen is niet per se onzindelijk gedrag. Je kat kan de bak met pijn zijn gaan associëren, of haalt hem niet op tijd.

Ook wanneer er nog urine komt, is het verstandig om bij nieuw of afwijkend gedrag contact op te nemen met je dierenarts. Die kan beoordelen of er iets speelt aan de blaas, urinebuis of ergens anders.

Niet kunnen plassen of herhaald persen zonder duidelijke urineproductie is altijd reden om direct te bellen.

Een mogelijke urinewegblokkade moet met spoed worden behandeld. Wacht niet tot de volgende ochtend en kijk niet eerst nog een paar kattenbakbezoeken aan. Bel direct je eigen dierenarts of de dienstdoende spoedkliniek.

Bel direct de dierenarts bij deze signalen:

• je kat perst herhaaldelijk zonder urine of er komen alleen enkele druppels;
• je kat lijkt niet te kunnen plassen;
• je kat heeft duidelijk pijn of is erg onrustig en gespannen;
• je kat is sloom, braakt, niet wil eten of instort.

Bloed of roze urine, vaak kleine beetjes plassen en aanhoudend miauwen bij de kattenbak vragen om een beoordeling op dezelfde dag, ook als er nog wat urine komt. Bij een kater is extra haast geboden, omdat een blokkade bij hem een bijzonder risico vormt.

Houd je kat rustig, verzamel bruikbare informatie en voorkom handelingen die pijn of vertraging veroorzaken.

Houd je kat binnen en geef hem rust. Zo kun je volgen of hij naar de kattenbak gaat en of er urine komt. Forceer hem niet om op de bak te zitten en blijf niet steeds naast hem staan terwijl hij probeert te plassen.

Kijk rustig in de kattenbak. Zie je normale plasplekjes, kleine klontjes of alleen druppels? Noteer wanneer je voor het laatst een normale plas zag, hoe vaak je kat naar de bak loopt en of je bloed ziet. Vertel de dierenarts ook of je kat nog eet en drinkt, braakt of sloom is.

Een korte foto of video van afwijkend gedrag kan nuttig zijn, zolang het bellen of vertrekken daardoor niet vertraagt. Neem, als dat zonder oponthoud lukt, informatie mee over voer, supplementen en eerdere urinewegklachten.

Geef geen menselijke pijnstillers of medicatie die nog in huis ligt. Druk ook niet op de buik van je kat. Daarmee kun je pijn veroorzaken en los je een eventuele blokkade niet op.

Veranderingen in kattenbakgedrag, urinehoeveelheid en algemeen gedrag helpen de dierenarts bij de beoordeling.

Katten verbergen pijn vaak goed. Juist kleine veranderingen zijn daarom waardevol om door te geven aan de dierenarts. Let onder meer op:

• vaak naar de kattenbak gaan;
• lang hurken of zichtbaar persen;
• kleine beetjes urine of druppels produceren;
• bloed of een roze verkleuring in de urine;
• buiten de bak plassen;
• veel likken rond de penis of vulva;
• onrust, verstoppen, minder eten of ander gedrag dan normaal.

Deze klachten kunnen verschillende oorzaken hebben. Bloed in de urine betekent bijvoorbeeld niet automatisch dat er sprake is van een bacteriële infectie. Alleen onderzoek door een dierenarts kan duidelijk maken wat er speelt en welke behandeling past.

Plasklachten kunnen op elkaar lijken, terwijl de oorzaak en aanpak verschillen.

De lagere urinewegen bestaan uit de blaas en urinebuis. Klachten in dit gebied kunnen passen bij aandoeningen van de lagere urinewegen, kristallen of steenvorming, ontsteking of irritatie, een urinewegblokkade of andere oorzaken van pijn rond de kattenbak.

De dierenarts kan lichamelijk onderzoek en urineonderzoek uitvoeren of overwegen. Afhankelijk van de bevindingen kan aanvullend onderzoek nodig zijn. Vertel ook over veranderingen thuis, zoals een verhuizing, verbouwing, nieuwe huisdieren of spanning tussen katten. Zulke omstandigheden kunnen relevant zijn voor het totaalplaatje, maar zijn nooit een reden om pijnklachten af te wachten.

Probeer niet zelf de oorzaak te bepalen op basis van de kattenbak, het geslacht of de leeftijd van je kat. De signalen kunnen sterk op elkaar lijken, terwijl de juiste aanpak per oorzaak verschilt.

Door hun langere en nauwere urinebuis hebben katers extra risico bij een mogelijke verstopping.

De urinebuis van een kater is langer en nauwer dan die van een poes. Daardoor kan een verstopping bij katers sneller een ernstig probleem worden.

Een kater die herhaaldelijk perst zonder duidelijke urineproductie moet daarom direct door een dierenarts of spoedkliniek worden gezien. Zie je enkele druppels? Ga er dan niet vanuit dat het veilig is. Kleine beetjes urine sluiten een ernstig plasprobleem niet uit.

Beschrijf aan de telefoon zo precies mogelijk wat je ziet: hoe vaak hij perst, hoeveel urine er komt, wanneer je de laatste normale plas zag en hoe hij zich verder gedraagt.

Volg het behandelplan van je dierenarts en maak het dagelijks controleren van de kattenbak eenvoudig.

De behandeling en eventuele voedingkeuze hangen af van wat de dierenarts vaststelt. Volg dat advies zorgvuldig. Voeding, extra vocht of een supplement vervangen geen onderzoek en behandelen geen acute pijn of blokkade.

Bespreek voldoende vochtinname met je dierenarts. Natvoer kan daarbij helpen als onderdeel van het voedingspatroon. Een schone, goed bereikbare kattenbak maakt het daarnaast makkelijker om veranderingen in plasplekjes op te merken. Met kattenbakvulling die goed klontvormt, zie en schep je urineklontjes dagelijks makkelijker weg.

Komen klachten terug of verandert het plasgedrag opnieuw? Neem dan weer contact op met je dierenarts.

Na een dierenartsbeoordeling kun je bespreken welke dagelijkse ondersteuning bij jouw kat past. Producten voor urinewegen zijn geen oplossing voor acute pijn, bloed in de urine of een mogelijke blokkade.

• Tommie Graanvrije Kattenbrokken Urinary Care - Deze 100% graanvrije brokken ondersteunen gezonde urinewegen. Bespreek met je dierenarts of deze voeding past bij jouw kat, zeker na klachten of behandeling.
• Tommie Urinary-supplement - Dit supplement ondersteunt de urinewegen. Gebruik het niet om acute klachten zelf te behandelen en overleg bij urinewegproblemen eerst met je dierenarts.
• Tommie natvoer voor katten - Natvoer ondersteunt de vochtinname en is verkrijgbaar in verschillende texturen, waaronder mousse, paté en stukjes in saus.