Nieuwe kat introduceren: rustig opbouwen

Het tempo van de introductie wordt bepaald door het gedrag van beide katten, niet door een vaste planning.

Katten hechten veel waarde aan hun eigen leefgebied: de plekken waar ze eten, drinken, slapen, krabben en naar de kattenbak gaan. Komt daar plots een onbekende kat bij, dan kan dat spanning geven. Een rustige, gefaseerde introductie helpt veel katten om elkaar zonder onnodige druk te leren kennen.

Kijk niet alleen naar hoeveel dagen er voorbij zijn, maar vooral naar het gedrag van beide katten. Een kat die ontspannen eet, slaapt, speelt en nieuwsgierig snuffelt, is vaak klaar voor een volgende kleine stap. Staren, grommen, verstoppen of onrustig heen en weer lopen zijn signalen om het rustiger aan te doen.

Een aparte kamer geeft de nieuwe kat rust en houdt de dagelijkse routine van je huidige kat zo stabiel mogelijk.

Kies een rustige kamer die tijdelijk de veilige basis van de nieuwe kat wordt. Daar kan hij landen zonder meteen oog in oog te staan met de kat die er al woont. Zet de reismand na aankomst in deze kamer neer en open hem daar. De woonkamer is voor de eerste minuten geen geschikte ontvangsthal, hoe nieuwsgierig de andere kat ook is.

Zorg voor eigen voorzieningen en zet voer, water en de kattenbak niet pal naast elkaar. Veel katten vinden het prettiger wanneer hun toiletplek wat losser staat van hun eet- en drinkplek.

Geuruitwisseling laat katten elkaar op een rustige, indirecte manier verkennen.

Nog vóór katten elkaar zien, kunnen ze vertrouwd raken met elkaars geur. Leg bijvoorbeeld een dekentje, mandje of zacht doekje van de ene kat bij de andere neer. Je kunt ook voorzichtig met een zachte doek langs de wangen van beide katten gaan en de doekjes daarna omwisselen. Geurklieren bij de wangen geven een bekende kattige geur af en zijn vaak minder spannend dan direct contact.

Dwing niets af. Houd een geurdoekje niet voor de neus van een kat en ga niet achter hem aan als hij wegloopt. Leg het neer en laat de kat zelf kiezen of hij wil snuffelen.

Als dat rustig verloopt, kun je ruimtewissel proberen. Laat de nieuwe kat even een andere kamer verkennen terwijl je huidige kat apart zit. Wissel daarna om. Zo leren ze elkaars aanwezigheid kennen zonder dat ze elkaar hoeven te zien.

Zichtcontact werkt het best wanneer beide katten al redelijk rustig reageren op elkaars geur.

Gebruik voor het eerste zichtcontact een stevige, veilige scheiding. Denk aan een goed beveiligde kier in een deur, een traphekje met extra gaas of een andere degelijke barrière waar katten niet doorheen kunnen glippen. Een standaard hekje zonder extra beveiliging is voor veel katten eerder een klimuitdaging dan een grens.

Houd de eerste momenten kort en geef beide katten voldoende afstand. Kunnen ze rustig spelen of een kleine beloning aannemen, dan kun je die ieder aan hun eigen kant aanbieden. Zo wordt de aanwezigheid van de andere kat beter voorspelbaar. Geef beloningen ver genoeg uit elkaar om concurrentie te voorkomen.

De eerste ontmoetingen zonder scheiding zijn kort, begeleid en vinden plaats in een ruimte waar beide katten kunnen wegkomen.

Kies voor de eerste ontmoetingen zonder scheiding een ruime, rustige kamer met meerdere uitwijkmogelijkheden en hoge plekken. Een stevige krabpaal, veilige hoge ligplek of meubels waar een kat makkelijk op en af kan, geven letterlijk wat ruimte. Vermijd kleine kamers waar een kat klem kan komen te zitten.

Laat beide katten zelf bewegen. Zet ze niet neus aan neus en til ze niet naar elkaar toe. Weglopen is geen mislukking, maar vaak een verstandige keuze. Houd de eerste contacten kort en blijf erbij. Je kunt beide katten apart bezighouden met een hengelspel of kleine beloning, zolang er voldoende afstand blijft. Stop liever terwijl het nog rustig is dan wanneer één van de twee al overprikkeld raakt.

Met meerdere eet-, rust-, krab- en toiletplekken kunnen katten elkaar makkelijker ontwijken.

Katten hoeven niet alles samen te delen om goed samen te kunnen leven. Meerdere rustplekken, krabmogelijkheden, waterplekken en voerplekken zorgen ervoor dat geen van beide katten steeds hoeft te wachten of langs de ander moet manoeuvreren.

Ook hoogte helpt. De ene kat kijkt liever vanaf een hoge ligplek toe, terwijl de ander via de vloer een omweg neemt. Beide routes geven ruimte zonder dat katten elkaar hoeven te passeren op een krappe plek.

Schep kattenbakken dagelijks uit en houd ze goed bereikbaar. Een volle of vieze bak kan extra gedoe geven rond een voorziening die iedere kat nodig heeft. Een rustige toiletruimte lost onderlinge spanning niet op, maar voorkomt wel onnodige frustratie.

Bij lichamelijke klachten, verwondingen of terugkerende agressie is extra hulp nodig.

Neem contact op met een dierenarts bij verwondingen, plotseling niet eten of drinken, duidelijke pijnsignalen, aanhoudend terugtrekgedrag of een plotselinge gedragsverandering. Ook plassen naast de bak, braken en diarree verdienen aandacht, zeker als je twijfelt. Kan je kat niet of nauwelijks plassen, lijkt hij pijn te hebben of perst hij zonder resultaat, neem dan direct contact op met een dierenarts.

Blijven ernstige spanning of agressie terugkomen nadat je een stap hebt teruggedaan? Vraag dan advies aan een dierenarts of gediplomeerd kattengedragstherapeut. Die kan meekijken naar de inrichting, lichaamstaal en het tempo van de introductie.

Straffen, schreeuwen of katten met water besproeien vergroot de spanning meestal. Katten leren daar niet van dat de andere kat veilig is. Rust, afstand en voorspelbaarheid helpen meer.

Bij twee katten wil je kattenbakken makkelijk dagelijks kunnen uitscheppen en op rustige plekken kunnen neerzetten. Kattenbakvulling lost onderlinge spanning niet op, maar een schone en toegankelijke bak voorkomt wel extra onrust rond een voorziening die iedere kat nodig heeft.

• Klontvormende kattenbakvulling - Klontvormende kattenbakvulling met geurcontrole, stofvrije eigenschappen en weinig uitloop helpt bij het dagelijks uitscheppen van meerdere bakken.
• Geurloze klontvormende kattenbakvulling - Deze variant is klontvormend, geurloos, stofvrij en heeft weinig uitloop.